Van 6 Nederlandse records naar operatietafel: Nienke’s afscheidsritueel

Gedwongen afscheid

De selectie voor Team24 was een droom die uitkwam. Maar achter de schermen worstelde Nienke al twee jaar met ernstige rugklachten. Tintelingen in haar been, twee keer per week naar de fysio. "Wat voor mij normaal was geworden, was eigenlijk dat mijn zenuwen al twee jaar bekneld zaten," vertelt ze. Haar hart wilde door, ook al begon haar hoofd te twijfelen.Tot die woensdagochtend. Nienke had net getraind, nog vol WK-dromen. Een half uur later lag ze in de MRI. Weer een half uur later zat ze bij de dokter. "Het is klaar," zei hij. Een hernia en een lichte wervel verschuiving. Nienke herhaalde haar vraag vier keer omdat ze het niet wilde geloven. "Je kunt wel doorzwemmen," antwoordde de dokter, "maar dan is er een grote kans dat je niet meer je beroep kunt doen." Een keuze: haar passie of haar toekomst.

Rituelen en nieuw perspectief

De weken erna waren zwaar. Voor haar werk als zwemdocent moest ze het zwembad in, maar dat voelde dubbel. "Als ik langs het bad liep had ik bijna tranen in mijn ogen," zegt ze. Haar hele identiteit was tien jaar lang topsporter geweest. Coach Jeske Kisters van TalentEmpowerment zag het. Via regelmatige coaching gesprekken, onderdeel van de begeleiding die ClubTE members mogelijk maken, werkte Jeske met Nienke aan dit rouwproces. "Nien, je moet het afsluiten. Dit is een rouwproces. Als je het niet afsluit, blijft dit." Samen ontwikkelden ze een afscheidsritueel. Jeske vertelde over iemand die een wedstrijdpak had ingelijst. "Dat wil ik," zei Nienke. "Ik heb het fysieke nodig."

Wat volgde was bijzonder. Het zwembad in Eindhoven, waar zij op dat moment zwom, ging volledig op de schop. De gang met banners van topzwemmers, de landtrainingszaal, alles werd gesloopt. De dag dat Nienke en Jeske het afscheidsritueel deden, was de laatste dag voordat alles platging. "Het zwembad werd afgesloten samen met mij." Ze liep een rondje om het bad met Jeske, vertelde bij elke plek welke verhalen erbij hoorden. Toen deed ze haar TeamNL wedstrijdshirt uit en hing het in een lijst met een kort stukje tekst erbij. De lijst hangt nu thuis in haar studeerkamer. "Ik kon daarna het bad inlopen als coach en docent, niet meer als topsporter. Dat gaf een rust die ik daarvoor niet had." Maar daar bleef het niet bij. Nienke voerde ook een gesprek met de KNZB over haar ervaringen in al die jaren topsport zwemmen. Niet om te klagen, maar om de volgende generatie zwemmers iets mee te geven. Wat had zij als goed ervaren? Waar had het beter gekund? Het was een manier om af te sluiten, maar ook om iets achter te laten voor anderen.

Van de rand naar het midden van het bad

Nienke studeert nu aan de pabo en begint in januari aan haar afstudeerstage. Ze geeft zwemlessen, coacht jonge zwemmers en ziet nu veel meer dagen zonder pijn. "Ik ben trots en enthousiast om mijn kennis en ervaring te delen," zegt ze. Jeske heeft Nienke helpen zien dat er meer is dan alleen de topsporter. TalentEmpowerment faciliteert niet alleen de weg naar de top, maar ook de weg naar wat er volgt. In dit geval met rituelen die helpen loslaten. "Dit hele proces heeft me geleerd: als je het niet afrondt, blijf je ermee lopen. Het afscheidsritueel heeft me de ruimte gegeven om te accepteren en door te gaan."

Voor de jonge generatie zwemmers heeft Nienke een boodschap: "Durf het gesprek aan te gaan als je lichaam signalen geeft. In de zwemwereld wordt er vaak niets gezegd. Maar je mag om hulp vragen."

‍